صفحه اصلی خبر اخبــار کوتاه معرفی کتاب «تاریخ خرد ایونی»

معرفی کتاب «تاریخ خرد ایونی»

  • خبر
  • اخبــار کوتاه
  • 2545
  • 25 تی‍ 1396
  • چاپ


نویسنده : شروین وکیلی

در کتاب های درسی و دانشگاهی در مورد تاریخ فلسفه می­ خوانیم که فلسفه شاخه­ ای از اندیشه و دانایی است که در قرن ششم تا چهارم پیش از میلاد در یونان پدیدار شد. نخستین مولفانش یونانیان بودند و نخستین متون نوشته شده در این مورد هم یونانی است.

یعنی همگان یونان را خاستگاه فلسفه می­ دانند. باور به این که اندیشۀ فلسفی در بستر فرهنگ یونان باستان امری درونزاد، خودبنیاد و ریشه دار بوده به فهمی خاص از متون یونانی کهن انجامیده و درکی ویژه از کلیدواژه ها و معناها را ایجاب کرده است.

هم چنین در این کتاب ها می خوانیم که فلسفه پس از آن نیز تا دیرزمانی اندیشه ای یونانی بود تا آن که در دوران امپراتوری روم حاشیه هایی لاتین بر آن نوشته شد.

نویسندۀ کتاب، این نوع تاریخ نگاری بر فلسفه را ، قوم گرایانه و تنگ نظرانه می­ داند و دلیل های خود را شرح می­ دهد و به نقد و واسازی این پیش داشت می­ پردازد.

به علاوه کتاب تاریخ خرد ایونی، خاستگاه های ایرانی اندیشۀ فلسفی و مسیرهای ورود و وامگیری آن را در سپهر فرهنگ یونانی با دقت نشان می­دهد و تاکید می­کند اندیشۀ فلسفی از ایران نخستی به استان ایونیۀ هخامنشی نشت کرده و بعد از آنجا به سایر سرزمین های یونانی‌نشین منتقل شده است. در کتاب  چارچوب تاریخی مسیرهای این وامگیری به دقت نشان داده‌ شده  و نیز با تحلیل متن های  به جا مانده از آن دوران تاثیرپذیری اندیشمندان از هم شرح داده شده است.

بحث مهم کتاب آن است که اندیشمندان یونانی چگونه خرد ایرانی را در زمینۀ اجتماعی خویش بومی کردند و به خصوص کسانی مانند پوتاگوراس و سقراط چطور با آن درآویختند و در ضمن وامگیری استخوان‌بندی‌های مفهومی‌اش، چطور به مخالفت با آن برخاستند.

 

در دوران هخامنشی ، جنبش فرهنگی و توسعۀ علمی خیره کننده و چشمگیری در سراسر قلمروی شاهنشاهی بروز یافت که پیامد آن آرامش سیاسی و روابط فرهنگ های قومی از مجرای توسعه بازرگانی بود.       

  نویسنده معتقد است که اصولا کلمۀ یونان در پارسی و عربی و زبان های شرقی دیگر شکلی تحریف شده از نام همین استان هخامنشی است که در پارسی باستان‌ «ایونیَه» خوانده می‌شده است.

کلماتی مثل greek که امروز یونانی معنا می‌دهند در آن روزگار وجود نداشته‌اند. تنها دو کلمۀ آخائی در معنای همری‌اش را داشته‌ایم که قوم و قبیله‌ای از یونانی‌ها بوده و هلنی که به معنای نژاد یا واحد سیاسی خاصی نیسشت و زبان این مردم را نشان می‌داده است. ناگفته نماند که خودِ اسم ایونی هم در ابتدای کار برچسبی برای گروهی از قبایل هم‌تبار بوده و زبانشان را هم نشان می‌داده است.

از عنوان های قابل توجه این کتاب می توان به این ها اشاره کرد : جغرافیای سیاسی یونان باستان ، چرخش نظری عصر هخامنشی، سوفیست های معاصر افلاطون ، نقد خرد سوفیستی ، چکیدۀ تاریخ کهن آتن ، زندگی نامه سقراط، چرخش نظری سقراط، صورت بندی خرد اوستایی، خرد در برابر سوفیا و نفوذ اندیشۀ ایرانی اشاره کرد.

نکتۀ  قابل ذکر اینکه  کتاب کل متن های بازمانده از فیلسوفان پیشاسقراطی را در نسخۀ اصلی یونانی اش بررسی می­کند و محتوای فلسفی و بستر تاریخی ظهورشان را مورد تحلیل قرار می­دهد.

کتاب شامل دیباچۀ روش شناسانه، پیش درآمد، شش بخش و چند گفتار در پی نوشت است.در این قسمت ها، موضوعاتی چون نقد پیش داشت های مرسوم، چرخش نظری عصر هخامنشی، نقد خردایونی،بررسی زندگی و آرای فلسفی فیلسوفانی چون هراکلیتوس ، هیپوداموس،پوتاگوراس، امپدوکلس، دموکریت، زنون  و سقراط مورد توجه قرار گرفته است.

بررسی و نظرات

فرم ارسال نظر